Polska przed falą ekstremalnych upałów i ryzykiem burz

Od piątku, 26 czerwca, do Polski zacznie napływać masa zwrotnikowego powietrza, co spowoduje gwałtowny wzrost temperatur. Eksperci prognozują, że szczególnie na zachodzie kraju, w tym w Ziemi Lubuskiej i na Dolnym Śląsku, termometry w weekend 28-29 czerwca mogą wskazywać od 39 °C do 41 °C. Już w piątek na Dolnym Śląsku i Ziemi Lubuskiej spodziewane jest do 35 °C, a w centrum kraju do 32 °C.

W sobotę słoneczna aura utrzyma się w całym kraju, z temperaturami osiągającymi 38-39 °C na zachodzie. Kulminacja upałów ma nastąpić w niedzielę, kiedy to na zachodzie i południowym zachodzie Polski prognozowane są wartości do 40 °C, a lokalnie nawet 41 °C. Taka sytuacja wynika z przemieszczania się wyżu znad Morza Północnego w kierunku Bałtyku i następnie na południowy wschód Europy.

Zagrożenie pożarowe i alerty RCB

Ekstremalnie wysokie temperatury w połączeniu z niską wilgotnością powietrza znacząco zwiększają ryzyko pożarów lasów. RCB (Rządowe Centrum Bezpieczeństwa) wydało alert ostrzegający przed dużym zagrożeniem pożarowym. Instytut Badawczy Leśnictwa (IBL) informuje, że wilgotność ściółki w wielu miejscach wynosi poniżej 10 procent, co jest poziomem oznaczającym ekstremalną podatność na zapalenie. Dodatkowo niska wilgotność roślinności zielnej dna lasu potęguje to ryzyko.

Od początku bieżącego roku w Polsce odnotowano już ponad 4600 pożarów lasu. Rok 2026 jest pierwszym od 1992 roku, kiedy w Polsce wystąpił pożar lasu o zasięgu ponad tysiąca hektarów. Sytuację pogorszyć mogą prognozowane na nadchodzącą poniedziałek burze, które po fali upałów mogą być szczególnie gwałtowne. Burze suche, charakteryzujące się wyładowaniami atmosferycznymi bez opadów docierających do gruntu, stanowią bezpośrednie zagrożenie dla lasów, mogąc inicjować pożary.

Możliwe gwałtowne burze

Po fali upałów, w poniedziałek na Polskę od północnego zachodu zacznie napierać chłodny front związany z niżem. Zderzenie mas zwrotnikowych z chłodnym powietrzem polarnym może doprowadzić do powstania gwałtownych burz. Zjawiska te mogą nieść ze sobą intensywne opady deszczu, grad oraz silny wiatr, a w szczególności suche wyładowania atmosferyczne, które, jak podkreślają eksperci, są bardzo niebezpieczne w obliczu przesuszonej roślinności. Takie burze mogą przyczynić się do błyskawicznego rozprzestrzeniania się ognia.

Michał Brennek, ekspert z Instytutu Geofizyki Polskiej Akademii Nauk, zwraca uwagę na szczególne zagrożenie w miastach, gdzie gęsta zabudowa i brak zieleni oraz duża ilość betonu i asfaltu potęgują odczuwalną temperaturę. Architektura polskich miast nie jest przystosowana do tak wysokich temperatur, co w połączeniu z brakiem klimatyzacji w wielu mieszkaniach stanowi poważne wyzwanie dla zdrowia mieszkańców.