Trwa remont katakumb na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie

Na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie, na terenie objętym ścisłą ochroną konserwatorską, trwa remont historycznych katakumb. Obiekt, zaprojektowany w 1792 roku przez Dominika Merliniego, był w XIX wieku rozbudowywany, stając się jednym z największych tego typu w Europie.

Katakumby, które wyróżniają się naziemną konstrukcją, w przeciwieństwie do podziemnych odpowiedników znanych z Rzymu czy Paryża, zostały uszkodzone podczas II wojny światowej. Wówczas zawaliła się ich część i spłonął dach. Choć w latach 1948-1970 przeprowadzono szereg remontów, ich obecny stan techniczny był oceniany jako zły, zagrażający stabilności budowli.

Zakres i finansowanie prac

W 2023 roku Fundacja Stare Powązki zainicjowała prace projektowe i konserwatorskie, mające na celu zabezpieczenie katakumb. W ramach dotacji miejskiej, wynoszącej blisko 500 tysięcy złotych, wyremontowano już południową elewację oraz ceramiczną posadzkę. Obecnie konserwatorzy skupiają się na renowacji stropu podcienia.

Prace przy stropie podzielono na dwa etapy ze względu na wysokie koszty. W bieżącym roku remontowana jest pierwsza połowa sufitu. Usunięto zniszczone tynki cementowo-wapienne, a po oczyszczeniu i zaimpregnowaniu, stropy zostaną odtworzone zgodnie z historycznym podziałem kasetonowym. Dalsze działania zaplanowano na kolejne lata.

Znaczenie historyczne i kulturowe

Cmentarz Powązkowski, rozciągający się na powierzchni 43 hektarów w dzielnicy Wola, jest miejscem spoczynku wielu wybitnych Polaków, takich jak Władysław Reymont czy Stanisław Moniuszko. Pochowany jest tam również twórca katakumb, Dominik Merlini.

Idea założenia cmentarza powstała w 1750 roku dzięki Melchiorowi Szymanowskiemu, który ofiarował na ten cel 2,4 hektara gruntu. Pierwszy pochówek, księdza Wincentego Bartłomieja Skrzetuskiego, miał miejsce w 1791 roku. Dziś Cmentarz Powązkowski stanowi kluczowy element narodowego dziedzictwa kulturowego.