Warszawa siedzibą nowego centrum Europejskiej Agencji Kosmicznej

13 lipca 2026 roku w Warszawie ogłoszono, że stolica Polski została wybrana na lokalizację centrum Europejskiej Agencji Kosmicznej. O decyzji poinformowali dyrektor generalny ESA Josef Aschbacher, premier Donald Tusk oraz minister finansów Andrzej Domański podczas konferencji w Centrum Nauki Kopernik.

Josef Aschbacher podkreślił, że choć ESA posiada ośrodki w całej Europie, placówka w Polsce będzie pierwszą, która powstanie poza krajami, które podpisały konwencję o utworzeniu agencji w 1975 roku. Oznacza to, że Polska jest pierwszym nowym członkiem ESA z takim centrum. Obecnie agencja zatrudnia około 6500 pracowników.

Znaczenie dla Polski i regionu

Premier Donald Tusk określił decyzję ESA jako „bardzo ważny dzień” zarówno dla Warszawy, jak i całego kraju. Zwrócił uwagę, że Polska stanie się pierwszym państwem na wschodniej flance Unii Europejskiej z taką placówką. W ocenie premiera, dzięki tej współpracy Polska umocni swoją pozycję jako europejski lider w dziedzinie aktywności kosmicznej, co przełoży się na rozwój nauki, technologii, biznesu i bezpieczeństwa.

Nowe centrum ESA skupi się na projektach związanych z technologiami podwójnego zastosowania (dual-use), bezpieczeństwem i zarządzaniem kryzysowym. Donald Tusk wskazał, że umiejętności i technologie związane z eksploracją kosmosu są niezbędne do realizacji tych zadań, w tym do monitorowania sytuacji na granicy czy w przypadku kryzysów takich jak powódź.

Inwestycje i rozwój sektora kosmicznego

Minister finansów Andrzej Domański zapowiedział dwukrotne zwiększenie nakładów na polski przemysł kosmiczny oraz rozszerzenie współpracy z ESA. Zaznaczył, że każde euro zainwestowane w ten sektor zwraca się sześciokrotnie, a nawet siedmiokrotnie, co czyni go dobrą inwestycją w polską gospodarkę. Minister Domański wyraził przekonanie, że przemysł kosmiczny stanie się „kolejnym silnikiem napędowym polskiej gospodarki w kolejnych dekadach”.

Minister finansów wspomniał również o powołaniu specjalnego funduszu o aktywach sięgających pół miliarda złotych, tworzonego przez spółki z Grupy Polskiego Funduszu Rozwoju, w tym Bank Gospodarstwa Krajowego. Fundusz ten ma być przeznaczony na inwestycje w spółki sektora kosmicznego. Bank Gospodarstwa Krajowego ma także uruchomić specjalną linię finansowania dla samorządów, wspierającą rozwój infrastruktury kosmicznej w poszczególnych miastach.

Pod koniec listopada 2025 roku Polska i ESA podpisały list w sprawie budowy ośrodka. Wówczas Polska zobowiązała się do przeznaczenia łącznie 731 milionów euro na realizację misji ESA, z czego niemal 550 milionów euro miało zostać przeznaczone na opcjonalne programy ESA na lata 2026-2028. Polska jest członkiem Europejskiej Agencji Kosmicznej od 2012 roku.

Ministerstwo Rozwoju i Technologii informowało, że choć nie prowadzono formalnego konkursu na lokalizację centrum, resort finansów i gospodarki spotkał się z przedstawicielami miast takimi jak Gdańsk, Poznań, Katowice, Wrocław, Kraków i Łódź, aby zapoznać się z ich potencjałem. Proces wyboru wymagał szczegółowej analizy różnorodnych czynników, w tym potencjału naukowo-badawczego, dostępności infrastruktury oraz zaplecza kadrowego.