NFZ zmienia zasady rozliczania nadwykonań w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej
Narodowy Fundusz Zdrowia wprowadza znaczące zmiany w sposobie rozliczania nadwykonań w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS), co może wpłynąć na płynność finansową szpitali i dostępność świadczeń dla pacjentów. Od 1 lipca 2026 roku płatności za usługi zrealizowane ponad limit kontraktu będą wypłacane dopiero po zakończeniu roku rozliczeniowego.
Od 1 lipca 2026 roku szpitale i placówki medyczne będą musiały czekać dłużej na rekompensatę za tak zwane nadwykonania w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej. Zamiast kwartalnych rozliczeń, płatności za usługi medyczne świadczone ponad zakontraktowany limit będą realizowane raz w roku, po jego zakończeniu. Celem tych zmian jest stabilizacja finansowa NFZ, który boryka się z deficytem przekraczającym 16 miliardów złotych.
Wyjątki od nowych zasad
Nowe regulacje przewidują pewne wyjątki. Siedem rodzajów świadczeń nadal będzie rozliczanych kwartalnie. Należą do nich usługi medyczne udzielane dzieciom, diagnostyka onkologiczna oraz pierwszorazowe wizyty u specjalistów. Z kwartalnych rozliczeń nie zostały wyłączone także pobieranie materiału do cytologii i testu HPV HR oraz świadczenia z zakresu położnictwa i ginekologii.
Obawy środowiska medycznego
Decyzje NFZ budzą niepokój w środowisku medycznym. Dyrektorzy szpitali i przedstawiciele samorządu lekarskiego obawiają się wydłużenia kolejek do specjalistów oraz pogorszenia płynności finansowej placówek. Klaudiusz Komor, wiceprezes Naczelnej Rady Lekarskiej, wskazał, że nowe zasady oznaczają konieczność kredytowania usług przez szpitale i oczekiwanie na zwrot środków przez rok, co może odbić się na ich stabilności finansowej. Paweł Pikul, członek zarządu Ogólnopolskiego Związku Pracodawców Szpitali Powiatowych, podkreślił, że to kolejne przesunięcie płatności, które utrudnia motywację kadr medycznych.
Według danych Monitora Finansowania Ochrony Zdrowia, zadłużenie Samodzielnych Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej (SPZOZ) w trzecim kwartale 2025 roku osiągnęło poziom 4,2 miliarda złotych z tytułu zobowiązań wymagalnych, co stanowi wzrost o 74 procent w ciągu pięciu kwartałów. Całkowite zadłużenie SPZOZ wyniosło 27,7 miliarda złotych.
Kontekst finansowy NFZ
Jakub Gołąb, rzecznik prasowy NFZ, argumentuje, że zmiany są konieczne do zbilansowania budżetu Funduszu i zwiększenia efektywności wykorzystania środków publicznych. Jak wyjaśniono, bez takich działań problem deficytu nie zostanie rozwiązany, szczególnie w sytuacji braku możliwości szybkiego zwiększenia przychodów NFZ. Fundusz jednocześnie przyznał dodatkowe 600 milionów złotych na leki w programach lekowych i chemioterapii, co również stanowi nadwykonania rozliczane kwartalnie. Paweł Florek, dyrektor Biura Komunikacji Społecznej i Promocji w NFZ, zaznaczył, że płatności za leki w programach lekowych i chemioterapii są realizowane na bieżąco, natomiast dodatkowe środki przeznaczono na sfinansowanie leczenia pacjentów ponad zakontraktowany plan za pierwszy kwartał roku.
NFZ przeznacza miesięcznie blisko 1,3 miliarda złotych na finansowanie innowacyjnych terapii lekowych i leków w chemioterapii. W tegorocznym budżecie na ten cel zabezpieczono 16 miliardów złotych, co jest znaczącym wzrostem w porównaniu do 9 miliardów złotych wydanych w 2023 roku. Pod koniec kwietnia eksperci zwracali uwagę na to, że obecny model kwartalnych rozliczeń i kredytowania systemu przez szpitale nie sprawdza się, szczególnie w kontekście kosztownych preparatów, które placówki muszą najpierw zakupić.
Komentarze (13)
-
H
halina_b · 3 miesiące temu
Właśnie. Jak ma to wyglądać w praktyce? Będziemy czekać na leczenie w domu przez rok?
-
A
asset · 3 miesiące temu
Chyba powinny byc jakies alternatywy dla pacjentow. Zamiast czekac na kase lepiej placic wieksze stawki za uslugi.
-
J
Janusz · 3 miesiące temu
moim zdaniem to bardziej skomplikowane niż piszą. Jak to się ma do jakości usług? I co z tymi, którzy już mają umówione wizyty?
-
A
abc · 3 miesiące temu
czy to na pewno przyniesie jakieś pozytywne zmiany, czy to tylko kolejny sposób na oszczędności kosztem pacjentów?
-
A
asset · 3 miesiące temu
znowu komunistyczne pomysly. zamiast rozwiazac problem, to sie go poglebia
-
B
było minęło · 3 miesiące temu
wiecej pytan niz odpowiedzi zastanawiam się czy te zmiany sa przemyślane
-
K
kdr · 3 miesiące temu
Te zmiany to jak strzał w kolano dla opieki zdrowotnej. Szpitale będą miały problemy finansowe, a pacjenci będą musieli czekać dłużej na leczenie. To nie jest sposób na poprawę sytuacji w AOS.
-
A
anonimowa · 3 miesiące temu
Ciekawe, czemu nikt o tym nie mówił wcześniej...
-
M
myślący · 3 miesiące temu
zgadzam się w pełni, pacjenci będą na tym cierpieć.
-
X
xyz · 3 miesiące temu
to totalna głupota
-
M
medicine · 3 miesiące temu
a co z pacjentami, ktorzy beda musieli czekac dluzej?
-
S
student · 3 miesiące temu
i tyle w temacie zmiany nie sa korzystne dla nikogo
-
K
ktos · 3 miesiące temu
no nareszcie ktos to powiedzial, ciekawe jak to się skończy